Píanóstilling og píanóstillingar: hvað felst í réttri stillingu píanós

Píanóstilling er mun meira en að „rétta“ einstaka tóna. Píanóstillingar snúast um jafnvægi milli eðlisfræðinnar, byggingar hljóðfærisins og þess hljóms sem við teljum réttan. Markmiðið er hreinn og samfelldur hljómur í öllum tóntegundum, án þess að hljóðfærið verði hart eða óstöðugt.

Hvað er píanóstilling?

Í grunninn er píanóstilling kerfi þar sem hver nóta fær ákveðna tíðni. Í nútímalegri píanóstillingu er notuð jafnstilling, þar sem áttundin er skipt í 12 jafna hluta (100 sent á milli allra nóta). Það gerir kleift að spila í öllum tóntegundum án þess að tiltekin tónbil verði óþægileg.

Þó að jafnstilling sé stöðluð er engin píanóstilling „eitt‑númer“. Tíðnifrávik og efnislegir eiginleikar strengja valda því að hverju píanói þarf að stilla sérstaklega, og stillarinn þarf að hlusta eftir því sem hljóðfærið sjálft kallar á.

Tíðnifrávik og teygjustilling

Í píanóum verður óhjákvæmilegt tíðnifrávik vegna stífleika strengja. Til að fá eðlilegan samhljóm er oft notuð teygjustilling (stretch tuning), þar sem efri áttundir eru hækkaðar lítillega og neðri áttundir lækkaðar. Þetta bætir samhljóm milli yfirhljóma og gerir hljómmyndina bjartari og jafnari.

Ójafnar stillingar og hljómblær

Sögulega hafa ójafnar stillingar verið algengar, þar sem sum tónbil eru hreinni en önnur. Slíkar stillingar geta gefið hverri tóntegund sinn lit, en krefjast meiri sérþekkingar og henta ekki alltaf nútíma hljóðfæranotkun. Þess vegna hefur jafnstilling orðið algengust í píanóstillingum í dag.

Hversu oft á að stilla píanó?

Flest píanó þurfa stillingu 1-2 sinnum á ári. Ástæður eru hitabreytingar, rakasveiflur og eðlileg losun spennu í strengjum. Píanó sem er mikið spilað á, flutt á milli staða eða stendur við óstöðugt loftslag þarf tíðari píanóstillingu.

Hvernig velur þú rétta píanóstillingu?

Leitaðu að píanóstillara sem vinnur eftir hljóminn í hverju hljóðfæri fremur en fyrirfram gefinni töflu. Góð píanóstilling byggir á stöðugleika, jafnri hljómmynd og skýrum yfirhljómum. Þegar það tekst verður píanóið ekki bara „rétt stillt“ – það verður lifandi og þægilegt í leik.